Немис-швейцар адабиётининг энг йирик намояндаси, 1946 йилги Нобель мукофоти совриндори Герман Гессе 1877 йилда Германияда, диндор миссионерлар оиласида дунёга келган. Унинг болалиги зиддиятларга тўла ўтди: ота-онаси уни руҳоний бўлишини исташарди, аммо ёш Герман қолипларга сиғмас, эркинликни севувчи исёнкор руҳ эгаси эди. У семинариядан қочиб кетади, руҳий тушкунликка тушади ва ҳаттоки ўз жонига қасд қилишга ҳам уринади. Бу изтироблар кейинчалик унинг «Ғилдирак остида» асарида мактаб тизимининг шафқацизлиги ва иқтидорли боланинг фожиаси сифатида акс эттирилган. Гессе бутун умри давомида Шарқ фалсафаси ва Ғарб маданиятини бирлаштиришга, инсоннинг ички «мен»ини топишига ёрдам беришга интилди. Гессенинг энг машҳур асари — бу «Сиддҳартҳа» қиссасидир. Ҳиндистонга бўлган муҳаббат таъсирида ёзилган бу китобда ҳақиқатни китоблардан ёки устозлардан эмас, балки фақат ўз шахсий тажрибаси ва хатолари орқали топиш мумкинлиги ғояси илгари сурилади. Сиддҳартҳа бойликдан ҳам, зоҳидликдан ҳам воз кечиб, дарё бўйида оддий қайиқчи сифатида ҳаётнинг асл маъносини англаб етади. Ёзувчининг яна бир шоҳ асари «Чўл бўриси» (Der Steppenwolf) эса ўрта ёш инқирозига юз тутган Гарри Галлер ҳақида бўлиб, у ўз ичидаги инсонийлик ва ёввойи «бўри» табиати ўртасидаги курашдан азоб чекади. Бу асар инсон руҳиятининг нақадар мураккаб ва қарама-қарши эканлигини кўрсатиб беради. Қизиғи шундаки, Гессенинг ижоди у вафот этганидан кейин, 1960 йилларда Ғарбда «гуллар болалари» (хиппи) ҳаракати пайтида қайта кашф этилди ва ёшлар орасида культ даражасига кўтарилди. Унинг «Демиан» ва «Мунчоқлар ўйини» каби асарлари бугун ҳам ўзлигини, ҳаётдаги ўрнини ва руҳий ҳаловатни қидираётган ҳар бир китобхон учун энг яқин суҳбатдош бўлиб қолмоқда. Герман Гессе 1962 йилда Швейцарияда вафот этди, аммо унинг асарлари миллионлаб инсонларга «ўз ички уйи»га қайтишга ёрдам бермоқда.
