Австриялик буюк ёзувчи Стефан Свейг — инсон руҳиятининг энг нозик ва яширин бурчакларини қаламга олган «новелла устаси»дир. 1881 йилда Венада бой оиласида туғилган Свейг учун ҳаёт дастлаб байрамдек туюларди, у бутун Европани кезиб чиқди, энг машҳур инсонлар билан дўстлашди. Унинг асарлари, айниқса «Номаълум аёл мактуби», «Амок» ва «Шахмат новелласи» бутун дунёда қўлма-қўл бўлиб ўқилади. Свейг қаҳрамонлари кўпинча бир лаҳзалик кучли эҳтирос қурбони бўлишади. У шундай ёзардики, ўқувчи қаҳрамоннинг изтиробини ўз танасида ҳис қиларди. «Шахмат новелласи»да у шахмат ўйини орқали инсон ақли ва жунунлик ўртасидаги чегаранинг нақадар нозик эканлигини кўрсатиб берган. Бироқ ёзувчининг тақдири Иккинчи жаҳон уруши фожиаси билан қора рангга бўялди. Фашизмнинг кучайиши ва Европадаги маданий қадриятларнинг оёқости қилиниши бу нозик табиатли инсон учун чидаб бўлмас зарба бўлди. У ватанини тарк этиб, аввал Англияга, сўнгра АҚШ ва Бразилияга кетишга мажбур бўлди. Дунёдаги ёвузлик ва уруш даҳшатларидан тушкунликка тушган Свейг 1942 йилда Бразилиянинг Петрополис шаҳрида рафиқаси билан бирга ўз жонига қасд қилди. У ўзининг видолашув хатида: «Мен жуда сабрсизман, шунинг учун бу зулмат тугашини кутиб ўтирмай, кетишга қарор қилдим», — деб ёзган эди.
