ngliz adabiyotining eng sermahsul va eng ko‘p haq to‘lanadigan yozuvchisi Uilyam Somerset Moemning hayoti xuddi sarguzasht filmlariga o‘xshaydi. 1874-yilda Parijda, Britaniya elchixonasi xodimi oilasida tug‘ilgan Moem bolaligida ota-onasidan erta ayrilib, yetim qoladi. Uning bolaligi oson kechmagan: qattiqqo‘l amakisining tarbiyasi va kuchli duduqlanishi (gapirganda tutilib qolish) tufayli u odamovi bo‘lib o‘sadi. Aynan shu nuqson uni odamlarni chetdan jimgina kuzatishga va inson tabiatini chuqur o‘rganishga majbur qiladi. Qizig‘i shundaki, u adabiyotga kelishdan oldin shifokorlikka o‘qigan va Londonning eng kambag‘al mahallalarida akusher bo‘lib ishlagan. U yerda ko‘rgan azob-uqubatlari, insonning tug‘ilishi va o‘лиmi keyinchalik uning asarlarida realistik ruhda aks etdi. Moemning yana bir yashirin qirrasi bor edi — u Birinchi jahon urushi davrida Britaniya razvedkasi (MI6) agenti bo‘lib ishlagan. U maxsus topshiriq bilan Rossiyaga yuborilgan va u yerda inqilob oldidagi vaziyatni o‘rgangan. Uning josuslik faoliyati "Eshenden yoki Britaniya agenti" asariga asos bo‘ldi, bu kitob keyinchalik Yan Flemingning mashhur "Jeyms Bond"ini yaratishga ilhom bergan. Lekin uning eng shoh asari — bu "Insoniy iskanja" (Of Human Bondage) romanidir. Bu avtobiografik asarda u o‘zining og‘ir bolaligi, jismoniy nuqsoni tufayli chekkan iztiroblari va hayotda o‘z yo‘lini topish mashaqqatini Filipperi obrazi orqali tasvirlab bergan. Yozuvchi sayohat qilishni juda yaxshi ko‘rardi. U Osiyo, Afrika va Tinch okeani orollariga qilgan safarlari asosida ajoyib hikoyalar yozdi. Uning "Oy va sariq chaqa" (The Moon and Sixpence) romani rassom Pol Gogen hayotiga asoslangan bo‘lib, unda san’at uchun oilasi va jamiyatdan voz kechgan daho haqida hikoya qilinadi. Somerset Moem 91 yil umr ko‘rdi va "Men hikoyanavisman, mening vazifam — o‘quvchini zeriktirmaslik", degan qoidaga umrining oxirigacha sodiq qoldi.
